Λευκωσία, 26 Φεβρουαρίου 2026

κ. Μάριο Στυλιανίδη

Διευθυντή Δημοτικής Εκπαίδευσης

Υπουργείο Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας

 

Θέμα: Έντονοι προβληματισμοί ΠΟΕΔ σε σχέση με την εγκυρότητα των αποτελεσμάτων της διεθνούς έρευνας (PIRLS) λόγω των σοβαρών προβλημάτων στη διαδικασία διεξαγωγής της

 

Αναφορικά με το πιο πάνω θέμα και λαμβάνοντας υπόψη ότι το αμέσως επόμενο διάστημα θα διεξαχθεί η διεθνής έρευνα PIRLS (Progress in International Reading Literacy Study) και στη συνέχεια η έρευνα TIMSS (The Trends in International Mathematics and Science Study), ως ΠΟΕΔ καταθέτουμε τα ακόλουθα:

 

• -Εδώ και πέραν των δύο δεκαετιών, οι μαθητές και οι μαθήτριες της Κύπρου, τόσο της πρωτοβάθμιας όσο και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, συμμετέχουν σε διεθνείς έρευνες. Θα ανέμενε κανείς ότι διαχρονικά τα δεδομένα των ερευνών αυτών θα αξιοποιούνταν σε μεγαλύτερο βαθμό, προς όφελος του εκπαιδευτικού μας συστήματος, δεδομένου ότι, πέραν της κατάταξης, καταγράφουν και εντοπίζουν πτυχές που χρήζουν αλλαγής και βελτίωσης.
• -Θεωρούμε ότι οι διεθνείς έρευνες πρέπει να αξιοποιούνται αποκλειστικά για σκοπούς βελτιωτικών παρεμβάσεων ή/και διαμορφωτικής αξιολόγησης και όχι να εξυπηρετούν επικοινωνιακούς στόχους ή πρακτικές που παραπέμπουν σε συγκρίσεις και ανταγωνιστικά «εθνικά επίπεδα» στην εκπαίδευση. Αντί αυτού, παρατηρείται διαχρονικά επιλεκτική χρήση των δεδομένων από διάφορους φορείς (π.χ. ΜΜΕ, πολιτικά πρόσωπα κ.ά.), που συχνά στοχοποιεί λανθασμένα τους/τις εκπαιδευτικούς. Σε ένα συγκεντρωτικό εκπαιδευτικό σύστημα, όταν μια εξέταση καταγράφει αδυναμίες, η βασική ευθύνη ανήκει στην αρμόδια αρχή και όχι στους/στις εκπαιδευτικούς, οι οποίοι λειτουργούν στο πλαίσιο που καθορίζεται από το εκπαιδευτικό σύστημα, τα μέσα και τις πολιτικές του Αρμόδιου Υπουργείου.
• -Επιπρόσθετα, οι διεθνείς έρευνες δεν ανταποκρίνονται πάντοτε στη δομή και τις ιδιαιτερότητες του εκπαιδευτικού συστήματος της Κύπρου. Ως γνωστό, πλέον οι διεθνείς έρευνες έχουν προχωρήσει σε πλήρη ψηφιακή συλλογή δεδομένων. Η εξέλιξη αυτή προϋποθέτει δεξιότητες ψηφιακού γραμματισμού των μαθητών/τριών, επαρκή δικτύωση και διαδικτυακή υποδομή στις σχολικές μονάδες, καθώς και σύγχρονο και επαρκή ψηφιακό εξοπλισμό.
• -Δυστυχώς, οι πιο πάνω προϋποθέσεις δεν ανταποκρίνονται στην υφιστάμενη πραγματικότητα του εκπαιδευτικού συστήματος της Κύπρου. Αυτό εγείρει σοβαρά ερωτήματα ως προς το κατά πόσο οι μαθητές και οι μαθήτριες της Δ΄ τάξης θα συμμετέχουν επί ίσοις όροις με τους συνομηλίκούς/ές τους/τις από άλλες χώρες, αλλά και κατά πόσο τα δεδομένα που θα προκύψουν θα είναι πραγματικά αντιπροσωπευτικά των ικανοτήτων τους. Ως εκ τούτου σημειώνεται επιτακτικά η ανάγκη ώστε η Αρμόδια Αρχή να προβεί σε εκείνες τις ενέργειες και πολιτικές αποφάσεις, που θα διασφαλίζουν και θα προωθούν την ανάπτυξη των ψηφιακών δεξιοτήτων και ταυτόχρονα τον ανάλογο επαρκή εξοπλισμό των σχολικών μονάδων.
• -Επιπλέον, η συμμετοχή της Κύπρου σε διεθνείς έρευνες που προϋποθέτουν τη χρήση υπολογιστών, επαναφέρει επιτακτικά το ζήτημα της θεσμοθέτησης και αύξησης του χρόνου του/της Συντονιστή/στριας ΤΠΕ καθώς και επαρκή στελέχωση με Συμβούλους Πληροφορικής. Η καθημερινή επίλυση τεχνικών και οργανωτικών ζητημάτων επιβαρύνεται σημαντικά με τη διεξαγωγή τέτοιων ερευνών — καθήκοντα που θα μπορούσαν να αναλαμβάνονται συστηματικά από τον/την τοπικό/ή συντονιστή/στρια αλλά και παράλληλη στήριξη από Συμβούλους Πληροφορικής.
• -Τέλος, η ήδη απαιτητική καθημερινότητα των σχολικών μονάδων και τα αυξημένα εξωδιδακτικά καθήκοντα της διευθυντικής ομάδας και των εκπαιδευτικών προκαλούν σημαντική πίεση και άγχος. Οποιαδήποτε επιπρόσθετη υποχρέωση δεν μπορεί να μας βρίσκει σύμφωνους, ιδιαίτερα όταν δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη παραχώρηση εξωδιδακτικού χρόνου.

Η ενημέρωση που λαμβάνουμε από τα μέλη μας καταδεικνύει ότι οι εκπαιδευτικοί των οποίων οι μαθητές/τριες θα συμμετέχουν στην έρευνα, καθώς και άλλα μέλη της διευθυντικής ομάδας (Βοηθοί Διευθυντές κ.ά.), επιβαρύνονται με πρόσθετα εξωδιδακτικά και διδακτικά καθήκοντα αλλά και γραφειοκρατικές διαδικασίες, γεγονός που αυξάνει σημαντικά το εργασιακό άγχος.

 

Ως εκ τούτου, ζητούμε τη διευθέτηση συνάντησης μαζί σας το αμέσως επόμενο διάστημα, ώστε να συζητήσουμε το πιο πάνω θέμα και να εξετάσουμε τρόπους προώθησης των εισηγήσεων της Οργάνωσης.

 

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για καθορισμό ημερομηνίας και ώρας συνάντησης.

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για διευκρινίσεις και διατελούμε,

Μετά τιμής,

Η Πρόεδρος,                                                      Ο Γ. Γραμματέας,

 

Μύρια Βασιλείου                                                 Χάρης Χαραλάμπους